Σήμερα Δέσπω μ΄Πασχαλιά (Επισκοπή)

 Παραδοσιακό Μακεδονικό τραγούδι από την περιοχή του Ρουμλουκίου Ημαθίας Σήμερα Δέσπου μ' Πασχαλιά κι όλη την ιβδουμάδα
κι εσύ Δέσπου μ' δεν φαίνισι, σιργιάνι για να κάνεις.
Και τι καλό έχω εγώ η πικριά, εγώ η φαρμακουμένη;
Ιψές πέθαν' ου άντρας μου, προυψές ο πιθιρός μου
και του πιδί μου δεν μπουρεί, βαριά είναι θιρμασμένου*
κι εγώ θαρρούσα δεν μπουρεί κι αυτό ήταν πιθαμένου.

Το τραγούδι αυτό είναι το δεύτερο από τα πασχαλιάτικα τραγούδια και τραγουδιέται και χορεύεται πάντα μετά από τη "Βεργούλα". Είναι διαδεδομένο σε πολλές περιοχές της Μακεδονίας και θεωρείται πασχαλινό, γυναικείο, χορευτικό τραγούδι. Στο Ρουμλούκι ο χορός είναι διμερής με δύο διαφορετικά χορευτικά μοτίβα. Το τραγούδι - και στη ρουμλουκιώτικη παραλλαγή του - παρουσιάζει ενδιαφέρον λόγω του γριφώδους και αποτρόπαιου περιεχομένου του, αλλά και λόγω της ημέρας που τραγουδιέται. Το να τραγουδούν οι γυναίκες τον θάνατο σε μια εξαιρετικά εορταστική ατμόσφαιρα όπως είναι η πασχαλινή, μπορεί να θεωρηθεί αντιφατικό, συμβαίνει όμως και σε χωριά εκτός του Ρουμλουκιού. Σε πολλά πασχαλιάτικα τραγούδια ο λόγος είναι συμβολικός και οι τελεστές του ιερού χορού, όπως τους χαρακτηρίζει η Μιράντα Τερζοπούλου, καλούν όλη την κοινότητα να συμμετάσχει σ' αυτή τη μέγιστη πανήγυρη για την εκ νεκρών Ανάσταση του Κυρίου. Και οι γυναίκες, ουσιαστικοί φορείς των πατροπαράδοτων αντιλήψεων της κοινότητας διατυπώνουν το αίτημα της συμμετοχής όλων, ζωντανών, ξενιτεμένων ακόμα και των ήδη νεκρών, με ποιητικό λόγο ίσως σκληρό, αλλά για την κοινότητα εξαιρετικά συμβολικό.
Το αινιγματικό πρόσωπο της "Δέσπως" συνδεδεμένο σε πάρα πολλές περιοχές με την ημέρα του Πάσχα (στη Δυτική Μακεδονία, Ήπειρο και Θεσσαλία), δείχνει τη στενή συνάφεια της γιορτής αυτής με τα αρχέγονα νεκρολατρικά έθιμα της άνοιξης. Ανήμερα του Πάσχα εκτός από την Ανάσταση του Κυρίου, οι απλοί άνθρωποι της υπαίθρου ερχόταν σε επαφή με τους αποθανόντες, ήταν η ημέρα των ψυχών, η ημέρα που ο θάνατος συναντούσε τη ζωή. Έτσι εξηγείται και το γιατί σε κάθε περιοχή (Κοζάνη, Γρεβενά, Ημαθία, Τρίκαλα, Πιερία, Λάρισα, Ιωάννινα) το όνομα της Δέσπως συνδέεται με έναν θάνατο που συμβαίνει ανήμερα του Πάσχα, ημέρα αγάπης και γιορτής.
Τραγουδούν γυναίκες της Επισκοπής Βέροιας
Δίσκος: "Ρουμλούκι - Δημοτικοί χοροί και τραγούδια από το Ρωμιότοπο"

Φιλικές ιστοσελίδες : Μεταχειρισμένα Ανταλλακτικά Αυτοκινήτων                      

                                 Κεντρο Αισθητικης Θεσσαλονικη
                                   
                                 Ανδρικά κολιέ - κοσμήματα