Ήρθαν και μου είπαν

Ηπειρώτικο παραδοσιακό τραγούδι από την περιοχή του Πωγωνίου αλλά και από τη Βόρεια Ήπειρο. Ονομάζεται Ήρθαν και μου είπαν μαυρομάτα μου,
ήρθαν και μου είπαν πως δε μ' αγαπάς.
Ώρε κι αν δε μ' αγαπάς, κι αν δε μ' αγαπάς.
αν δε μ' αγαπάς, τι θέλεις και περνάς;
Εσύ μ' αυτή τη γνώση και 'γω μ' αυτό το νου
να ιδούμε ποιος θα πέσει στα πόδια τ' αλλουνού.
Κι αν δε μ' αγαπάς, αν δε μ' αγαπάς
αν δε μ' αγαπάς τι θέλεις και περνάς;
Αυγερινέ και Πούλια μην βασιλεύετε,
τ' ανύπαντρα κορίτσια μην τα πιστεύετε.
Κι αν δεν μ' αγαπάς, αν δεν μ' αγαπάς,
αν δεν μ' αγαπάς, τι θέλεις και περνάς;

Κόρη του βουνού (Χειμάρρα)

Κόρη του βουνού (Χειμάρρα)Κόρη του βουνού, πες μας τι φορείς
κι αν πιστεύεις Παναγία, μη με τυραγνείς.
Τα σγουρά μαλλιά, γύρω στο λαιμό
μέσα στην καρδιά μ' ανάψαν, φλόγες και καημό.
Στα εφτά χωριά, Χειμαρριώτισσα
σαν τα κάλλη τα δικά σου δεν είν' πουθενά.
Τούτος ο καιρός, δεν θα να 'ρθει πια
να φιλήσεις τέτοια χείλη, κόκκινα φωτιά.
Εσύ τι καρτερείς, ο καιρός περνά
φεύγουνε τα χρόνια, φεύγουν, πίσω δεν γυρνάν.

 

Πολυφωνικό, παραδοσιακό τραγούδι της αγάπης, από την περιοχή της Χειμάρρας (αρχαίας ελληνικής "Χίμαιρας") στην Βόρειο Ήπειρο. Στο τραγούδι εξυμνείται η ομορφιά μιας Χειμαριώτισσας, η οποία συγκρίνεται με τις γυναίκες σε όλα τα γύρω ελληνικά χωριά της περιοχής (τα "εφτά χωριά"): Χειμάρα, Κηπαρό, Κούδεσι, Πύλιουρη, Δρυμάδες, Βούνο (και ο συνοικισμός Λιάτες), Παλάσα. Ο ύμνος στην ομορφιά της Χειμαριώτισσας, κατ' άλλους είναι λιγάκι ευρύτερος. Λέγεται πως η "Κόρη του βουνού" είναι στην πραγματικότητα "Κόρη του Βούνου", του ελληνικού χωριού της περιοχής και το τραγούδι στην ουσία σε αυτήν αναφέρεται.
Τραγουδούν ντόπιοι κάτοικοι της Χειμάρρας, πολυφωνικά και ταυτόχρονα αντιφωνικά.
Οι φωτογραφίες παρουσιάζουν την Χειμάρα, παλιότερα αλλά και στη σύγχρονη εποχή, ενώ εικονίζονται και οι προστάτες Άγιοι της Χειμάρας στη σημαία της περιόδου της Τουρκοκρατίας, οι Αρχάγγελοι Μιχαήλ και Γαβριήλ.

Greek Folk Music [dimitris804]

Μάνα καημένη μάνα (Δίβρη

Πολυφωνικό συγκρότημα Δίβρης Βορείου Ηπείρου..Τραγουδούν Πάνος Ρέτζιος, Φώτος Λιάγκος, Χρήστος Κίτσιος κλπΜάνα καημένη μάνα...
Μάνα, καημένη μάνα, μωρ’ μάνα, γιατί με γένναγες;
Με πίκρες, με φαρμάκια και δε με κέρδισες.
Έχω σαράντα μέρες, μέσα στη φυλακή
έχω σαράντα μέρες, δεν ήρθες να με δεις.
Πάρε καρότσα κι έλα να ιδείς πως μ’ έχουνε
Στα σίδερα κλεισμένη και με παιδεύουνε.
Μου λένε να υπογράψω να γίνει πόλεμος.
Και ’γω δεν υπογράφω κι ας με σκοτώσουνε.

Μώρ΄Δεροπολίτισσα

Μωρ΄ΔεροπολίτισσαΆιντε μωρ' Δεροπολίτισσα μωρ' καημένη,
άιντε μωρ' Δεροπολίτισσα ζη-μωρ'-ζηλεμένη.
Συ που πας στην εκκλησιά μωρ' καημένη,
συ που πας στην εκκλησιά ζη-μωρ'-ζηλεμένη.
Άιντε με λαμπάδες με κεριά μωρ' καημένη,
άιντε με λαμπάδες με κεριά ζη-μωρ'-ζηλεμένη.
Όρε για προσκύνα και για μας μωρ' καημένη,
όρε για προσκύνα και για μας ζη-μωρ'-ζηλεμένη.
Που μας έσφαξε η Τουρκιά μωρ' καημένη,
που μας έσφαξε η Τουρκιά ζη-μωρ'-ζηλεμένη.
Και μας σφάζουν σαν τ' αρνιά μωρ' καημένη,
και μας σφάζουν σαν τ' αρνιά ζη-μωρ'-ζηλεμένη.

 

Παραδοσιακό τραγούδι της Βορείου Ηπείρου, το οποίο τραγουδιέται και στην υπόλοιπη Ήπειρο. Η Βόρεια Ήπειρος, με συμπαγείς Ελληνικούς πληθυσμούς, δόθηκε εξαιτίας των μεγάλων δυνάμεων στην Αλβανία, παρότι τρεις φορές ως τώρα απελευθερώθηκε από τον Ελληνικό στρατό. Το τραγούδι αναφέρεται στο προνόμιο που είχαν οι κάτοικοι του κάμπου της Δερόπολης την περίοδο της Τουρκοκρατίας, να ασκούν με ελευθερία τα θρησκευτικά του καθήκοντα και γίνεται μια προτροπή προς την "Δεροπολίτισσα" ή "Διροπολίτισσα" να προσευχηθεί στην Εκκλησιά για να μην σφαχτούν οι Έλληνες από την Τουρκιά.

Greek Folk Music [dimitris804]

Πάνω στη Μακεδονία (Χειμάρρα)

Πάνω στη Μακεδονία (Χειμάρρα)Πάνω στη Μακεδονία, μες στα χιόνια μες στα κρύα
Βόλι έρχεται από πέρα, του Βαγγέλη η μαύρη μέρα
Βάγγελ' Ζώτο παλικάρι, της Χειμάρρας το καμάρι
Μες στης Κοκκινιάς αντίκρυ, γίνεται μεγάλη μάχη
Κλαίνε συγγενείς και ξένοι για το Ζώτο το Βαγγέλη
Βάγγελ' Ζώτο παλικάρι, της Χειμάρρας το καμάρι.

 

Παραδοσιακό πολυφωνικό τραγούδι από την περιοχή της Χειμάρρας στη Βόρεια Ήπειρο, μια περιοχή του Ελληνισμού με συμπαγέστατους ελληνικούς πληθυσμούς. Τα πολυφωνικά τραγούδια λέγεται ότι αποτελούν τόσο αρχαιοελληνική όσο και προ-ελληνική παράδοση και επιβίωσαν στο πέρασμα των αιώνων στην ακριτική Ήπειρο. Το παρόν τραγούδι, αποτελεί ύμνο σε έναν Μακεδονομάχο καταγόμενο από την Χειμάρρα της Βορείου Ήπειρο, τον Βαγγέλη Ζώτο, ο οποίος σκοτώθηκε στη μάχη.

Greek Folk Music [dimitris804]

Σεις περήφανα πουλάκια (Άνω Επισκοπή)

Ελληνικό πολυφωνικό τραγούδι από τη Βόρεια ΉπειροΣεις περήφανα πουλάκια
που πετάτε αυτού ψηλά.
Στην πατρίδα μου να πάτε
χαιρετίματα πολλά.
Πείτε και στη δόλια μάνα
πως εγώ σκοτώθηκα.
Για μια λεύτερη πατρίδα
στη ζωή μου όλο χαρά.
Άντε για σημάδι μο 'χουν βάλει
μια σημαία ελληνική.
Μ' άσπρα γράμματα γραμμένη
να με λένε νικητή.

Τα πολυφωνικά τραγούδια είναι χαρακτηριστικό της μουσικής παράδοσης της περιοχής. Το τραγούδι ονομάζεται "Σεις περηφανα πουλάκια" και προέρχεται από το χωριό Ανω Επισκοπή, στην περιοχή της Μαύρης Ρίζας στο νομό Αργυροκάστρου. Αναφέρεται στον άγνωστο Έλληνα στρατιώτη του 1940, που έπεσε νεκρός στα εδάφη της Βορείου Ηπείρου, μακριά από το σπίτι και την οικογένειά του.
Τραγουδάει η Ευτυχία Σιδέρη μαζί με τις: Αμαλία Μήτση, Ευτυχία Πέππα, Έλλη Σελιώτη και Δημητρούλα Στόγια, όλες Επισκοπίτισσες το 1995.

Σύρε μάνα πες του Γιάννη (Πρεμετή)

Παραδοσιακό πολυφωνικό τραγούδι από την περιοχή της Πρεμετής Βορείου Ηπείρου. Σύρε μάνα πες του Γιάννη
θα με πάρει, τι θα κάνει;
Δε σε θέλει, δε σε παίρνει
τσούπρα-ι-μου σε κοροϊδεύει.

Στην περιοχή της Πρεμετής υπάρχουν ακόμη και σήμερα ελληνικοί οικισμοί και κοινότητες αν και αισθητά λιγότερες σε σχέση με παρελθούσες εποχές. Το τραγούδι περιλαμβάνεται στον δίσκο "Το μοιρολόι της Πρεμετής" ο οποίος περιλαμβάνει τόσο ελληνόφωνα όσο και αλβανόφωνα παραδοσιακά τραγούδια της ευρύτερης περιοχής.

 

Την άμμο άμμο πήγαινα (Δερβιτσάνη)

Την άμμο άμμο πήγαινα (Δερβιτσάνη)Του άμμου - άμμου, η μαύρη εγώ
του άμμου - άμμου πήγαινα.
Την θάλασσα, η μαύρη εγώ
την θάλασσα αγνάντευα.
Θάλασσα πι, η μαύρη εγώ
θάλασσα, πικροθάλασσα.
Τι μο κανες, η μαύρη εγώ
τι μο κανες τον άνδρα μου;
Μες στα βαθιά, η μαύρη εγώ
μες στα βαθιά τον έπνιξαν.

 

Παραδοσιακό βορειοηπειρώτικο πολυφωνικό τραγούδι, το οποίο εμπεριέχεται στον δίσκο "Έλληνες Ακρίτες - Ήπειρος". Θεωρείται τραγούδι της ξενιτιάς και τα λόγια του είναι ιδιαιτέρως διαδεδομένα σε ολόκληρη την Ήπειρο. Παραλλαγές του υπάρχουν και στην περιοχή του Πωγωνίου Ιωαννίνων, αλλά και σε νοτιότερες περιοχές όπως η Λάκκα Σουλίου. Τραγουδά το πολυφωνικό συγκρότημα του Δημήτρη Δέδε από τη Δερβιτσάνη Βορείου Ηπείρου στην Κάτω Δρόπολη (επαρχία Αργυροκάστρου).

Greek Folk Music [dimitris804]

Της Ωριάς το κάστρο (Δερβιτσάνη)

Της Ωριάς το κάστρο (Δερβιτσάνη)Σε πολλά κάστρα που πήγα αχ, και σεργιάνησα
Ωσάν της Ωργιάς το κάστρο, κάστρο δεν είδα
(Κάστρο θεμελιωμένο, Κάστρο ξακουστό,
Κάστρο της μαυρομάτας και της αλωναριάς
Σαράντα οργιές του ψηλού, δώδεκα πλατύ
Μολύβι σκεπασμένο, μαρμαροχυτό
Σαράντα πύργους έχει ασημόχυτους
Με πόρτες σιδερένιες κι αργυρά κλειδιά
Και του γιαλού η πόρτα 'στράφτει μάλαμα)
Τούρκοι το πολεμούσαν χρόνους δώδεκα
Και δεν μπαρ' (ν)α το πάρουν το μυριόρημο.
Και βγήκε ένα Τουρκάκι Ρωμιογέννητο
(Ωρμιοκουναρημένο, γενιτσαρόπουλο
στον αμιρά του πάνει και παρακαλεί:
'Αφέντη μ' αμιρά μου και σουλτάνε μου;')
"Θα πάρω γω το κάστρο, πόσα η ρόγα μου;"
"Πεντακόσια η φορεσιά σου, χίλια η ρόγα σου"
(Χίλια άσπρα την ημέρα κι άλογο καλό
Και δυο σπαθιά 'σημένια για τον πόλεμο'
'Ούτε τα' άσπρα σου θέλω, ούτε τα φλουριά
ούτε και τα' άλογό σου ούτε και τα σπαθιά
εγώ θέλω την κόρη που 'ναι στα γυαλιά'
'Ωσάν το κάστρο πάρεις χάρισμα κι αυτή'
Καινούρια ρούχα βγάζει, ράσα φόρεσε,
Τον πύργο-πύργο πιάνει και γυροβολάει
Στην πόρτα πάει και στέκει και παρακαλάει
'Γι' ανοίξου, ανοίξου πόρτα, πόρτα της Ωριάς,
πόρτα της μαυρομάτας της βασίλισσας.'
'Για φεύγ' απ' αυτού Τούρκε, βρε παλιόσκυλε'
'Μα το σταυρό κυρά μου μα την Παναγιά,
εγώ δεν είμαι Τούρκος, ούτε Κόνιαρος,
είμαι καλογεράκι απ' ασκηταριό.
Δώδεκα χρόνους έχω οπ' ασκέτευα,
Χορτάριν εβοσκούσα σαν το πρόβατο,
Κι ήρθα να πάρω λάδι για την εκκλησιά.
'Να ρίξουμε τσιγκέλια να σε πάρουμε'
Είμαι από την πείνα κι αντραλίζομαι'
Γελάστηκε μια κόρη, πάει τον άνοιξε,
Όσο ν' ανοίξ' η πόρτα, χίλιοι μπήκανε,
Όσο να καλανοίξει γιόμισ' ο καλιάς
Κι όσο να καλοκλείσει, κάστρο πάρθηκε
Κι εκείνος πάει στην κόρη που 'ταν στα γυαλιά.
Κι η κόρη από τον πύργο κάτω έπεσε,
Ούτε σε δέντρα πέφτει, ούτε σε κλαριά
Μόνο σε Τούρκου χέρια κι εξεψύχησε.)

 

Σε πολλές περιοχές της Ελλάδος υπάρχουν φρούρια με τ' όνομα "Κάστρο της Ωριάς" ή της "Σουριάς,, Μουριάς κλπ..." καθώς και της "Μαρούς" στην Καππαδοκία και του "Ήλ" τον Πόντο, που έπεσαν με προδοσία, παρά την αντίσταση της βασιλοπούλας, η οποία αυτοκτόνησε, μόλις οι Τούρκοι πήραν το Κάστρο. Έρευνες αναφέρουν πως το τραγούδι ξεκίνησε από τη Μ. Ασία, και συγκεκριμένα από την άλωση του Αμορίου το 838 μ.Χ. ύστερα από προδοσία.

Στην Βόρεια Ήπειρο, οι κάτοικοι της κοιλάδας της Δερόπολης θεωρούν δικό τους το "Κάστρο της Ωριάς". Στο χωριό Σωφράτικα, στον κάμπο ανάμεσα στα καταπράσινα και αιωνόβια δέντρα, ύψωνε τη μορφή του ένα καστρί με όλο του τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό. "Κάστρο της Ωριάς" ή "Το παλιό κάστρο της Ωριάς" το αποκαλούσαν αυτό το παλιό, στοιχειωμένο λείψανο. Τούτο το Κάστρο που το έζωσε η παράδοση και ο μύθος, ήταν καταφύγιο κι απαντοχή της βυζαντινής αρχόντισσας Αργυρώς κι έγινε αργότερα τραγούδι που τραγουδιέται μέχρι και σήμερα.
Τραγούδι: Το πολυφωνικό συγκρότημα του Δημήτρη Δέδε από τη Δερβιτσάνη Β. Ηπείρου

Greek Folk Music [dimitris804]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Φιλικές ιστοσελίδες : Μεταχειρισμένα Ανταλλακτικά Αυτοκινήτων                      

                                 Κεντρο Αισθητικης Θεσσαλονικη
                                   
                                 Ανδρικά κολιέ - κοσμήματα